Column: de slimme mindfuck van Nike

Kipchoge bleef afgelopen vrijdag slechts 25 seconden verwijderd van de magische twee-uurgrens. Het Amerikaanse merk kondigde enkele maanden geleden een bijzonder traject aan en wilde een magische grens doorbreken. Een grens waarvan sommigen denken dat het menselijk lichaam daar niet toe in staat is. De grens van twee uur op de marathon. Een moonshot, zoals de Amerikanen dat zo mooi kunnen verwoorden, een poging om grenzen te verleggen. Gebakken lucht was het zeker niet maar wel een soort mindfuck met als sleutel: de Tesla met daar bovenop een immens groot windscherm verkleed als tijdklok.

Creëren van het reality distortion field
Nike bracht afgelopen maanden een team van atleten, wetenschappers en kenners bij elkaar om op alle vlakken, van psychologie tot aerodynamica, te zoeken naar kleine winstpunten. Al die marginale verbeterpunten bij elkaar opgeteld kunnen het verschil maken. Die kleine verschillen tezamen moeten het gat naar die magische grens overbruggen. Een proces dat tegelijkertijd met het nodige mysterie wordt omgeven. Goed voor de marketing, want die geheimzinnigheid wakkert de nieuwsgierigheid aan. Maar daar liggen ook de vele onduidelijkheden, de beperkte informatiestrekking en transparantie, de selecte groep mensen die toegang krijgen. De vragen blijven, maar niemand die de kans krijgt om ze te stellen. Hoe zit het nu precies met die speciale schoenen? Op welke manier is het parcours gemeten?

Deze werkwijze doet ergens aan denken. Op de een of andere manier blijft een begrip hangen dat enkele maanden geleden opeens opdook. Een term die werd gebruikt om de verkiezingsstrijd van Donald Trump te omschrijven. Het ging om het zogenaamde reality distortion field dat hij wist te creëren. Een begrip dat in de jaren ’80 werd bedacht door een medewerker van Apple om het charisma van oprichter Steve Jobs te beschrijven. Jobs had de gave om een eigen werkelijkheid te creëren waarin hij mensen wist mee te nemen. Hetzelfde gebeurde in aanloop naar de presidentiële verkiezingen vorig jaar. Trump wist met een mix van charisma, bluf en onwaarheden een eigen werkelijkheid te creëren.

Hier noemen we dat tegenwoordig, in goed Nederlands, een mindfuck, naar het gelijknamig programma van Victor Mids. Hij weet wekelijks bijna 2 miljoen Nederlanders te boeien door een loopje te nemen met onze perceptie. Hij weet onze hersenen om de tuin te leiden en laat ons dingen geloven die niet waar zijn. Hij doet dit veelal door onze aandacht af te leiden van het daadwerkelijke onderwerp. En dat is precies wat ook afgelopen weekend in Monza gebeurde. Waren het daadwerkelijk die zogenaamd revolutionaire schoenen? Of moesten zij de aandacht afleiden van iets anders? 

Nike heeft iedereen op het verkeerde been gezet door de focus op de schoenen, voeding en wetenschap te leggen. In werkelijkheid is het allemaal een stuk simpeler. Laat een Tesla met een gigantische klok op het dak voor de lopers uit rijden. Middels een laser werd bovendien precies aangegeven waar de lopers ten opzichte van de auto moesten lopen. Volgens de bekende sportwetenschapper Ross Tucker is een loper ongeveer 15% van zijn energie kwijt aan de luchtweerstand. Met zo’n windblokker heb je zelfs met hele conservatieve berekeningen al de eerste anderhalve minuut tot twee minuten winst te pakken. 

Tucker komt in zijn analyse nog tot een paar andere voordelen, zoals het parcours, het aangeven van de bidons en mogelijk de schoenen. Maar het windscherm speelt veruit de grootste rol, volgens zijn analyse. Opmerkelijk genoeg speelt deze auto geen enkele rol in de publiciteit rondom dit evenement. Aan de ene kant wordt er een verhaal verteld over het bij elkaar schrapen van seconden. Aan de andere kant wordt er niet gesproken over een gigantisch windscherm dat minuten scheelt. 

Ook in Nederland is het inzetten van een windscherm niet onopgemerkt gebleven. Ron van Megen en Hans van Dijk, de auteurs van het boek ‘Hardlopen met Power’ en ‘Het Geheim van Hardlopen’ waarin ook een hoofdstuk is gewijd aan de invloed van wind en het tijdsvoordeel van lopen met hazen. Van Dijk en Van Megen hebben voor Kipchoge in Monza berekend dat alleen al het lopen met reguliere hazen en zonder auto bijna twee minuten scheelt. De voeding, de speciale schoen en alle andere wetenschap lijken vooral bedoeld als afleiding voor dat enorme windscherm.

Eliud Kipchoge is een prachtige atleet en hij heeft afgelopen zaterdag een mooie prestatie neergezet. Maar na deze poging blijft vooral de vraag waar we nu precies naar gekeken hebben. Het is vooral de onduidelijkheid die blijft hangen over de waarde die we aan deze tijd moeten hangen. Ik had hem liever een nieuw erkend wereldrecord zien lopen. 

Beantwoord

Het is toegestaan de volgende HTML tags en attributes te gebruiken: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

  • we hebben gekeken naar een reclame van 2 uur. Dat vind ik ook bst knap van ons. Verder was de race best saai, Maar goed, ik keek ’s avonds laat en wist de uitslag al.

  • ‘Maar na deze poging blijft vooral de vraag waar we nu precies naar gekeken hebben..’,

    We hebben gekeken naar een super atleet die 42.2 km bijna onder de 2 uur heeft gelopen. Elke grote stadsmarathon staat ook stijf van commercie. Kijk maar eens naar jullie Butter filmpjes in aanloop voor Rotterdam. Hij kreeg pacers toegewezen van de organisatie om een goeie tijd te lopen. Om uit de wind gehouden te worden en om een vlak schema te lopen. Een goede tijd genereert weer aandacht, etc, etc. Commercie hoort er nu eenmaal bij. Dat Nike dit organiseert juich ik toe, Kan niet wachten totdat ik die schoentjes kan kopen voor m’n najaarsmarathon. Super project!!!

  • “Het is vooral de onduidelijkheid die blijft hangen over de waarde die we aan deze tijd moeten hangen.”

    Ik weet niet precies wie je met ‘we’ bedoelt, maar spreek vooral voor jezelf en niet voor degenen die hebben genoten van een bijna bovenmenselijke prestatie van Eliud Kipchoge!
    Dit is een van de grootste prestaties door een atleet, ooit geleverd.
    Gelukkig blijft dat bij veel meer mensen hangen!

  • Juist het grote bord/klok als windvanger op de Tesla is dus niet voor racedag aangekondigd? Wat een slimmigheid van deze marketing machine. Weet het grote publiek veel. Die rent naar de winkel om de schoen te kopen. Een sales campagne verpakt en aangeboden als recordjacht. Well done Nike:)

  • Nog een tip voor Nike, Hermens c.s:
    Benadruk dat met goede koeling de lopers nog sneller kunnen; wetenschappelijk aangetoond! Laat hiertoe een tweede auto met een grote ventilator voorop achter de lopers rijden. Met 42 km windkracht 5 in de rug moet 2 uur toch haalbaar zijn.

  • Ik hoop zo dat Kipchoge in Berlijn een tijd van 2’01” hoog of 2’02” laag loopt. Misschien dat allen die zich nu zo afzetten tegen de marketing (Nike) zijn prestatie kunnen waarderen.

  • Bart te Riele

    Leuk, scherpe column, hou ik van. Inhoudelijk heeft de columnist (wie is dat eigenlijk? Admin?) absoluut een punt, het was misschien wel meer marketing dan sport. Zoals Felix Baumgartner ook een geweldig wereldrecord heeft gevestigd met z’n 39km hoge ‘parachute sprong’. Dat was geweldige marketing voor Red Bull.

    Toch heb ik bij dit #breaking2 project genoten. Natuurlijk reed er een grote windvanger voor de atleten uit. Het was prachtig om naar te kijken als atletiekliefhebber (N=1), nagelbijtend spannend. En ik denk dat het daadwerkelijk mensen aan het denken heeft gezet hoe ze op officiële manier het wereldrecord kunnen gaan aanscherpen. Van race-directors, tot diëtisten en trainers. Zo hoop ik dat het een katalysator gaat zijn waarmee de ontwikkelingen in een stroomversnelling komen. Een Paradigma Shift.

    En als dat zo is, dan mag het een marketing stunt zijn. Maar dan wordt de sport er toch beter van.

  • Die obsessie met tijden maakt de wegatletirk een erg saaie sport. Waarom accepteren we niet gewoon dat tijd er niet toe doet endat het om de race, de competitie, gaat en dat al dat gedoe om de omstandigheden zo gunstig mogelijk te maken eigenlijk niet zo interressant is?

  • Als deze reclame stunt ervoor zorgt dat de deur open gaat voor lopen in teamverband in de marathon, waarbij er komaf wordt gemaakt van de tempomakers van de organisatie en de daarbij horende saaie wedstrijd (waarbij de sterktste altijd wint en het meer gaat om het “ego van de marathon-organisatie”), dan ben ik hier heel blij mee! Hoe mooi zou het zijn als er teams van lopers ontstaan, met demarrages, vroege ontsnappingen (die soms standhouden maar meestal niet, pokeren, of zelfs een massasprint (waarbij de winnaar vb. wint in 2u15 of zelfs 2u20!) Uiteindelijk is het een jammerlijk idee dat toppers zich voor toernooien enkel via tijden kunnen kwalificeren (wat het bestaande systeem in de hand werkt), als 50% van de WK, EK,… plekken verdeeld wordt bij de top-plekken van vele verschillende marathons, dan zou dit voor de kijkers toch wel een enorme opluchting kunnen zijn! Conclusie: F*ck die fake tijden, verander het concept, maak lopen aantrekkelijk, AUB!!!!